1.2 ล้านล้านดอลลาร์ เบสเซนต์เตือนโลกรับไม่ไหว จี้ G20 ร่วมมือกดดันจีน

สหรัฐฯ กดดันจีนกรณีเกินดุลการค้ามูลค่า 1.2 ล้านล้านดอลลาร์ (ประมาณ 1,614 ล้านล้านวอน) โดยขยายแนวทางจากมาตรการภาษีศุลกากรรายประเทศไปสู่การเรียกร้องให้กลุ่มประเทศเศรษฐกิจขนาดใหญ่ 20 ประเทศ (G20) ร่วมมือกดดัน อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีมาตรการภาษีร่วมหรือแพ็กเกจภาษีใหม่ของ G20 ที่ได้ข้อสรุปแต่อย่างใด

สกอตต์ เบสเซนต์(Scott Bessent) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังสหรัฐฯ ให้สัมภาษณ์กับรอยเตอร์(Reuters) เมื่อวันที่ 30 สิงหาคม ว่า "โลกไม่สามารถรองรับการเกินดุลการค้าของจีนที่มีมูลค่าสูงถึง 1.2 ล้านล้านดอลลาร์ได้" พร้อมระบุว่าจีนควรลดการพึ่งพาการส่งออกและหันมาขยายการบริโภคภายในประเทศแทน

เบสเซนต์เรียกร้องให้ประเทศสมาชิก G20 ทบทวนเงื่อนไขการค้ากับจีนใหม่อีกครั้ง แม้ตัวเลขขาดดุลการค้าของสหรัฐฯ กับจีนจะลดลง แต่ฝ่ายสหรัฐฯ มองว่าสินค้าจีนกำลังไหลเข้าสู่ตลาดอื่นมากขึ้น โดยเฉพาะยุโรปและลาตินอเมริกา

กระทรวงการคลังสหรัฐฯ เผยแพร่แถลงการณ์ประธาน G20 เมื่อวันที่ 1 กันยายน ระบุว่า "ความไม่สมดุลที่มากเกินไปและต่อเนื่อง" อาจสร้างความบิดเบือนทางเศรษฐกิจและความเปราะบางของห่วงโซ่อุปทาน แถลงการณ์เรียกร้องให้แต่ละประเทศลด "นโยบายและแนวปฏิบัติที่ไม่เป็นไปตามกลไกตลาด" ที่ขยายความไม่สมดุล และให้ประเทศที่พึ่งพาการส่งออกสูงผ่อนคลายปัจจัยที่จำกัดการบริโภคภายในประเทศ

จีนคัดค้านข้อกำหนดบางส่วนในแถลงการณ์ดังกล่าว โดยระบุว่าจีนไม่เห็นด้วยกับข้อ 4, 10, 11 และ 13

ข้อพิพาทครั้งนี้ต่อเนื่องมาตั้งแต่เดือนพฤษภาคม โดยเบสเซนต์หยิบยกประเด็นนี้ขึ้นมาหลังการประชุมรัฐมนตรีคลัง G7 เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม โดยอ้างอิงข้อมูลจากกองทุนการเงินระหว่างประเทศ(IMF) ว่าการขยายการส่งออกของจีนอาจเป็นภาระต่อเศรษฐกิจของประเทศอื่น

G20 เป็นเวทีหารือของรัฐมนตรีคลังและผู้ว่าการธนาคารกลางของประเทศเศรษฐกิจหลัก เพื่อพูดคุยประเด็นเศรษฐกิจมหภาค เสถียรภาพทางการเงิน และความไม่สมดุลทางการค้า แม้ไม่ใช่องค์กรที่มีอำนาจเรียกเก็บภาษีศุลกากรกับประเทศใดประเทศหนึ่งโดยตรง แต่หากเกิดความเห็นร่วมกันในประเด็นใดประเด็นหนึ่ง ก็อาจกลายเป็นน้ำหนักทางการเมืองต่อการหารือด้านนโยบายการค้าของแต่ละประเทศได้

ฝ่ายจีนโต้กลับโดยชูหลักฉันทามติและพหุภาคีนิยม กระทรวงการต่างประเทศจีนระบุเมื่อวันที่ 2 กันยายน ว่า G20 ควรดำเนินการอย่างเป็นภาวะวิสัย เป็นธรรม และสมดุล

รอยเตอร์รายงานว่า ผู้ว่าการธนาคารกลางจีนกล่าวว่าจีนไม่ได้จงใจแสวงหาการเกินดุลการค้า และจะเดินหน้าขยายการบริโภคภายในประเทศพร้อมเปิดกว้างต่อต่างประเทศในระดับสูงต่อไป ฝ่ายจีนมองว่าควรพิจารณาความสมดุลโดยรวมของเศรษฐกิจและความร่วมมือ มากกว่าเพียงตัวเลขดุลการค้า

กระทรวงพาณิชย์จีนโต้แย้งเมื่อวันที่ 4 กันยายน ว่าการที่ G20 หยิบยกประเด็นความไม่สมดุลทางเศรษฐกิจและกำลังการผลิตส่วนเกินขึ้นมาเป็นเพียงข้ออ้างเพื่อปกปิดนโยบายกีดกันทางการค้า และมองว่าการที่สหรัฐฯ ตั้งคำถามต่อนโยบายอุตสาหกรรมของจีนเป็นความพยายามสร้างความชอบธรรมให้กับแรงกดดันทางการค้า

หน่วยงานศุลกากรจีนเปิดเผยสถิติอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 8 กันยายน ระบุว่าในช่วงเดือนมกราคมถึงสิงหาคม การส่งออกเพิ่มขึ้น 14.6% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน อยู่ที่ 20.17 ล้านล้านหยวน ขณะที่การนำเข้าเพิ่มขึ้น 22% อยู่ที่ 14.61 ล้านล้านหยวน เฉพาะเดือนสิงหาคมเดือนเดียว การส่งออกเพิ่มขึ้น 18.6% และการนำเข้าเพิ่มขึ้น 21.7%

ตัวเลขขาดดุลการค้าของสหรัฐฯ กับจีนก็เป็นอีกประเด็นหนึ่งของข้อพิพาทนี้ รอยเตอร์รายงานว่าในช่วงครึ่งแรกของปีนี้ สหรัฐฯ ขาดดุลการค้ากับจีนอยู่ที่ 7.39 หมื่นล้านดอลลาร์ (ประมาณ 99 ล้านล้านวอน) ลดลงราวหนึ่งในสามจากช่วงเดียวกันของปีก่อน

ตลาดจับตาความเป็นไปได้ที่ประเด็นการค้าจะซ้อนทับกับเรื่องอัตราดอกเบี้ย เงินเฟ้อ และความไม่มั่นคงทางการคลัง รอยเตอร์รายงานว่าในการประชุม G20 เมื่อวันที่ 1 กันยายน แรงเทขายพันธบัตรทั่วโลกทวีความรุนแรงขึ้น และอัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลญี่ปุ่นอายุ 10 ปี แตะระดับ 3% เป็นครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 1996

บางประเทศในยุโรปก็หยิบยกปัญหาสินค้าส่งออกราคาถูกและการอุดหนุนของจีนขึ้นมาเช่นกัน ขณะที่จีนแย้งว่าการตั้งคำถามของสหรัฐฯ และยุโรปอาจนำไปสู่นโยบายกีดกันทางการค้า พร้อมย้ำหลักการหารือพหุภาคีและฉันทามติที่มีอยู่เดิม

ประเด็นนี้เป็นเรื่องการค้าที่เกี่ยวโยงโดยตรงกับภาษีศุลกากร อัตราแลกเปลี่ยน และห่วงโซ่อุปทาน ยังไม่มีการยืนยันปฏิกิริยาโดยตรงต่อราคาคริปโทเคอร์เรนซี และไม่มีข้อมูลที่ระบุว่านโยบายการค้าของจีนหรือการหารือใน G20 นำไปสู่มาตรการกำกับดูแลหรืออุปสงค์-อุปทานของบิตคอยน์(BTC) หรือโทเคนใดโทเคนหนึ่งโดยเฉพาะ