ธนาคารกลางเช็กครบรอบ 100 ปี ย้อนรอยระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัว 50 ปี

ธนาคารแห่งชาติเชโกสโลวาเกีย ซึ่งเป็นต้นกำเนิดของธนาคารแห่งชาติเช็ก เริ่มดำเนินงานครบ 100 ปี ขณะที่การรับรองระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัวตามความตกลงจาเมกาครบรอบ 50 ปี ยาน ฟรายต์ (Jan Frait) รองผู้ว่าการธนาคารแห่งชาติเช็ก ทบทวนความเปลี่ยนแปลงและผลกระทบของระบบการเงินในวาระครบรอบทั้งสอง

ฟรายต์กล่าวถึงวาระดังกล่าวในคำกล่าวเปิดการประชุม “ความท้าทายใหม่ของธนาคารกลาง” ที่กรุงปรากเมื่อวันที่ 6 ธนาคารแห่งชาติเชโกสโลวาเกียเริ่มดำเนินงานในฤดูใบไม้ผลิปี 1926 วันครบรอบนี้จึงหมายถึงการเริ่มดำเนินงานของสถาบันต้นกำเนิด ไม่ใช่วันก่อตั้งธนาคารแห่งชาติเช็กในปัจจุบัน

ความตกลงจาเมกาเป็นแผนปฏิรูประบบการเงินระหว่างประเทศ ซึ่งคณะกรรมการชั่วคราวของกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) เห็นชอบในการประชุมที่เมืองคิงส์ตัน ประเทศจาเมกา เมื่อเดือนมกราคม 1976 แผนดังกล่าวรวมถึงการรับรองระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัว ตลอดจนมาตรการเกี่ยวกับทองคำและโควตาของประเทศสมาชิก

ฟรายต์อธิบายว่า ระบบเบรตตันวูดส์พังทลายลงโดยพฤตินัยก่อนความตกลงจาเมกา 5 ปี หลังริชาร์ด นิกสัน ประธานาธิบดีสหรัฐฯ ในขณะนั้น ประกาศระงับการแลกเปลี่ยนดอลลาร์เป็นทองคำ ระบบอัตราแลกเปลี่ยนคงที่จึงเผชิญแรงสั่นคลอน และความตกลงจาเมกาทำให้ระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัวเป็นทางการ

เขากล่าวว่าในช่วงแรกระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัวไม่ได้รับการตอบรับอย่างกว้างขวาง ในยุโรป ระบบนี้ถูกมองคล้ายมาตรการชั่วคราวก่อนเปลี่ยนไปสู่ระบบอัตราแลกเปลี่ยนคงที่ที่มีเสถียรภาพกว่า อย่างไรก็ตาม ฟรายต์ประเมินว่าเช็กและธนาคารแห่งชาติเช็กปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมของอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัวได้สำเร็จ

ฟรายต์ระบุว่า การสิ้นสุดของระบบอัตราแลกเปลี่ยนคงที่และการขยายขอบเขตการแลกเปลี่ยนเงินตราได้ช่วยส่งเสริมตัวกลางทางการเงิน การสร้างสินเชื่อ การเคลื่อนย้ายเงินทุน ตลอดจนโลกาภิวัตน์ด้านการเงินและการค้า อย่างไรก็ดี ยังไม่มีข้อสรุปตรงกันว่าการล่มสลายของระบบเบรตตันวูดส์ส่งผลต่อความเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจในเวลาต่อมาเพียงใด และยังขาดทฤษฎีรวมถึงหลักฐานเชิงประจักษ์ที่หนักแน่นมารองรับ

วาระการประชุมยังครอบคลุมการบริหารสภาพคล่องในระบบธนาคาร ความเป็นอิสระของธนาคารกลาง และปัญญาประดิษฐ์กับเศรษฐกิจ