ความปลอดภัยของ Proof-of-Stake ขึ้นอยู่กับราคาโทเคนและอุปสงค์ ไม่ใช่ขนาดเงินสำรอง

เครือข่าย Proof-of-Stake อาจมีเงินสำรองโทเคนจำนวนมาก แต่ยังขาดงบสำหรับรักษาความปลอดภัยได้ เพราะราคาโทเคนและอุปสงค์ในการทำธุรกรรมที่เปลี่ยนแปลงส่งผลต่อทั้งมูลค่าเงินสำรองและรายได้จากค่าธรรมเนียม

เปาโล เพนนา (Paolo Penna) นักวิจัยจาก Input Output Global (IOG) และมันเวียร์ ชไนเดอร์ (Manvir Schneider) นักวิจัยจากมูลนิธิคาร์ดาโน เสนอแบบจำลองที่วิเคราะห์เงินสำรองควบคู่กับค่าธรรมเนียมธุรกรรมในงานวิจัยเรื่อง ‘การหมดลงของเงินสำรองในระบบ Proof-of-Stake และระยะเวลาการรักษาความปลอดภัย’ งานวิจัยนี้อยู่ในรายงานการประชุมวิชาการ AFT 2026 ครั้งที่ 8

ผู้เขียนกำหนดให้ราคาโทเคนและอุปสงค์ในการทำธุรกรรมเป็นตัวแปรที่เปลี่ยนแปลงได้ แทนการกำหนดเป็นค่าคงที่ และสร้างแบบจำลองความน่าจะเป็นแบบเวลาไม่ต่อเนื่องที่คำนึงถึงการเข้าร่วมของผู้ตรวจสอบความถูกต้อง ในเครือข่าย Proof-of-Stake ผู้ตรวจสอบจะนำโทเคนมาวางค้ำประกันเพื่อตรวจสอบธุรกรรม และได้รับรางวัลตอบแทน

แนวคิดสำคัญของงานวิจัยคือ ‘เกณฑ์เงินสำรอง’ ซึ่งหมายถึงปริมาณเงินสำรองขั้นต่ำที่จำเป็นต่อการรักษาระดับความปลอดภัยเป้าหมาย ภายใต้ราคาโทเคนและอุปสงค์ในการทำธุรกรรมในขณะนั้น

ผู้เขียนแบ่งสถานะของเครือข่ายออกเป็น 3 ระดับ ได้แก่ ระดับที่ไม่สามารถบรรลุเป้าหมายด้านความปลอดภัยได้ ระดับที่ต้องใช้เงินสำรองมาเสริมรางวัลให้ผู้ตรวจสอบ และระดับที่ค่าธรรมเนียมธุรกรรมเพียงพอสำหรับจ่ายรางวัล

งานวิจัยระบุว่า หากยอดเงินสำรองลดต่ำกว่าเกณฑ์ การรักษาความปลอดภัยตามเป้าหมายอาจทำได้ยากขึ้น ในทางกลับกัน เมื่อรายได้จากค่าธรรมเนียมเพียงพอ เครือข่ายก็อาจรักษาระดับดังกล่าวได้โดยไม่ต้องพึ่งเงินสำรอง

แม้มีเงินสำรองเท่ากัน แต่ความสามารถในการใช้เป็นแหล่งจ่ายรางวัลก็เปลี่ยนไปตามราคาโทเคนและอุปสงค์ในการทำธุรกรรม ผู้เขียนจึงเสนอกรอบวิเคราะห์สำหรับตรวจสอบว่าเงินสำรองยังอยู่ในระดับที่จำเป็นหรือไม่ เมื่อสภาวะตลาดเปลี่ยนแปลง

คาร์ดาโนเป็นตัวอย่างของการออกแบบที่โอนเงินสำรองส่วนหนึ่งที่เหลืออยู่ไปเป็นแหล่งจ่ายรางวัลในแต่ละ epoch เอกสารนโยบายการเงินอย่างเป็นทางการของคาร์ดาโนระบุว่า อัตราการโอนจากเงินสำรองในแต่ละ epoch อยู่ที่ 0.3% และสามารถปรับอัตรานี้ได้ด้วยพารามิเตอร์

งานวิจัยเสนอว่าไม่ควรประเมินความปลอดภัยจากอัตราดังกล่าวเพียงอย่างเดียว แต่ควรพิจารณายอดเงินสำรอง รายได้จากค่าธรรมเนียม และรูปแบบการจ่ายรางวัลร่วมกัน

งานวิจัยนี้ไม่ได้ประเมินสถานะความปลอดภัยในปัจจุบันของคาร์ดาโน หรือคาดการณ์ว่าจะเกิดความล้มเหลวด้านความปลอดภัยเมื่อใด แต่เสนอกรอบวิเคราะห์เชิงทฤษฎีที่นำไปใช้กับระบบ Proof-of-Stake ได้หลายรูปแบบ