รูบิโอเยือนเอเชียกลาง 17–22 ต.ค. ดีลปี 2025 มูลค่ากว่า 2.5 หมื่นล้านดอลลาร์ครอบคลุมหลายอุตสาหกรรม

มาร์โก รูบิโอ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ มีกำหนดเยือนอุซเบกิสถานและอินเดียระหว่างวันที่ 17–22 ตุลาคม และเข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศ C5+1 ที่ซามาร์คันด์ ขณะที่ดีลมูลค่ากว่า 2.5 หมื่นล้านดอลลาร์ที่ประกาศเมื่อปีก่อนครอบคลุมหลายอุตสาหกรรม ไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะแร่สำคัญ

กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุเมื่อวันที่ 13 ตุลาคมว่า รูบิโอจะเดินทางเยือนอุซเบกิสถานและอินเดียระหว่างวันที่ 17–22 ตุลาคม พร้อมเข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศ C5+1 ที่ซามาร์คันด์ กำหนดการยังรวมการพบปะเจ้าหน้าที่ระดับสูงจาก 5 ประเทศในเอเชียกลางด้วย ก่อนหน้านี้ สถานเอกอัครราชทูตสหรัฐฯ ประจำอินเดียระบุว่าจะมีตัวแทนจากบริษัทสหรัฐฯ มากกว่า 100 แห่งร่วมเดินทาง ต่อมามีรายงานเรียกคณะผู้แทนนี้ว่ามีบุคคลจากภาคธุรกิจมากกว่า 200 คน ซึ่งไม่ได้หมายความว่ามีบริษัทเข้าร่วม 200 แห่ง

C5+1 เป็นกรอบหารือที่มีสหรัฐฯ และ 5 ประเทศในเอเชียกลางเข้าร่วม การหารือเรื่องแร่สำคัญภายใต้กรอบนี้เริ่มขึ้นในปี 2024 ส่วนหนังสือแสดงเจตจำนงด้านความร่วมมือทางเศรษฐกิจที่ประกาศในการประชุมสุดยอดปี 2025 ครอบคลุมการกระจายแหล่งจัดหาพลังงาน การลงทุนสำรวจ ขุด และแปรรูปแร่สำคัญ การผลิตสินค้ามูลค่าเพิ่ม และการพัฒนาเส้นทางการค้าข้ามทะเลแคสเปียน

หนังสือแสดงเจตจำนงระบุความตั้งใจที่จะผลักดันความร่วมมือ แต่ไม่ได้ยืนยันว่ามีการลงทุนในโครงการใดโครงการหนึ่งแล้วหรือโครงการเสร็จสมบูรณ์ กำหนดการเยือนครั้งนี้ถูกประกาศว่าเป็นการต่อยอดวาระความร่วมมือเดิม ส่วนโครงการที่เป็นรูปธรรมและแหล่งเงินทุนต้องพิจารณาแยกต่างหาก

กระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ระบุว่า ในงาน C5+1 ปี 2025 มีการประกาศดีลเชิงพาณิชย์มูลค่ารวมกว่า 2.5 หมื่นล้านดอลลาร์ รายการที่เปิดเผยมีทั้งโครงการทังสเตนในคาซัคสถาน ตลอดจนธุรกิจเกี่ยวกับเครื่องบิน เครื่องจักรกลการเกษตร รถไฟ โทรคมนาคม และ AI ยอดรวมดังกล่าวจึงไม่ใช่มูลค่าการลงทุนด้านแร่สำคัญโดยเฉพาะ

กระทรวงการต่างประเทศคาซัคสถานระบุว่า ข้อตกลงทวิภาคี 29 ฉบับมีมูลค่ารวมราว 1.7 หมื่นล้านดอลลาร์ ตัวเลขนี้รวมภาคอุตสาหกรรม พลังงาน และดิจิทัล จึงมีขอบเขตการคำนวณต่างจากยอดดีลที่กระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ประกาศ

วาระความร่วมมือด้านแร่ครอบคลุมตั้งแต่การขุด ไปจนถึงการแปรรูปในประเทศและการเชื่อมโยงด้านโลจิสติกส์ หนังสือแสดงเจตจำนงด้านความร่วมมือทางเศรษฐกิจ C5+1 กล่าวถึงการลงทุนในการสำรวจ ขุด และแปรรูป รวมถึงการผลิตสินค้ามูลค่าเพิ่ม การหารือความร่วมมือด้านแร่สำคัญระหว่างสหรัฐฯ กับเอเชียกลางยังดำเนินอยู่ท่ามกลางความพยายามกระจายห่วงโซ่อุปทาน

ทำเนียบประธานาธิบดีอุซเบกิสถานเสนอแผนลงทุน 4.2 พันล้านดอลลาร์ในโครงการด้านแร่สำคัญ 120 โครงการ ระหว่างปี 2026–2030 แผนนี้เป็นแนวคิดแยกต่างหากของรัฐบาลอุซเบกิสถาน และไม่ได้ประกาศว่าเป็นยอดคำมั่นลงทุนจากบริษัทสหรัฐฯ ที่ร่วมการเยือนครั้งนี้

กำหนดการเยือนของรูบิโอได้รับการประกาศล่วงหน้าแล้ว โดยมีกำหนดเข้าร่วมประชุม C5+1 และพบเจ้าหน้าที่ระดับสูงของแต่ละประเทศ