กลโกงปั่นราคา(Pump and Dump) พุ่งเป้าโลกเว็บ3 นักลงทุนรายย่อยเสี่ยงสูญเงิน

ปั่นราคา(Pump and Dump) กลับมาอีกครั้งในโลกคริปโต

กลโกง ‘ปั่นราคา’ หรือที่รู้จักในชื่อ ‘Pump-and-Dump’ กำลังกลับมาฉายแววอีกครั้งในระบบนิเวศของเว็บ3 โดยลักษณะของการโกงแบบนี้คือการที่กลุ่มผู้มีผลประโยชน์ร่วมกันในโลกออนไลน์จงใจ ‘ทุ่มซื้อ’ สกุลเงินดิจิทัลใดสกุลหนึ่งเพื่อดันราคาให้สูงขึ้น ก่อนกระจาย ‘ข้อมูลลวง’ และโฆษณาเกินจริงเพื่อดึงดูดนักลงทุนรายย่อยให้เข้ามาซื้อ เมื่อราคาขึ้นจุดสูงสุด กลุ่มเริ่มต้นก็จะ ‘เทขาย’ กอบโกยกำไร ทิ้งเหรียญไร้ค่าสำหรับผู้ที่เข้ามาหลัง

โครงสร้างของเว็บ3 ที่เน้น ‘การไม่เปิดเผยตัวตน’ และ ‘การกระจายศูนย์กลาง’ ทำให้เป็นสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเลี่ยงการกำกับดูแล ยิ่งไปกว่านั้น ตลาดคริปโตที่เปิดทำการตลอด 24 ชั่วโมงโดยไร้การเฝ้าระวังยิ่งกลายเป็นจุดเสี่ยง ‘ตลาดที่ไม่ถูกเฝ้าระวัง’ เหล่านี้จึงเป็นพื้นที่ซึ่งมิจฉาชีพสามารถดำเนินการได้โดยไม่ถูกลงโทษมานานหลายปี อีกทั้งกระแสสัญญา ‘ผลตอบแทนสูงในระยะเวลาอันสั้น’ และการตลาดผ่านโซเชียลมีเดีย ทำให้นักลงทุนมือใหม่ตกเป็นเหยื่อได้ง่าย

อย่างไรก็ตาม ทิศทางเริ่มเปลี่ยนแปลงเมื่อหน่วยงานยุติธรรมของสหรัฐเริ่มลงมือ โดยเมื่อเดือนตุลาคม 2024 หน่วยงานสหรัฐได้ร่วมปฏิบัติการนานาชาติ ที่ใช้ชื่อว่า ‘Operation Token Mirrors’ สามารถอายัดทรัพย์สินรวมมูลค่า ‘13.9 ล้านดอลลาร์ (ประมาณ 348.7 ล้านบาท)’ และมีผู้ถูกตั้งข้อกล่าวหาจำนวน 18 ราย ถือเป็นสัญญาณสำคัญว่า ‘เว็บ3 ไม่ได้อยู่นอกขอบเขตของกฎหมาย’ อีกต่อไป

กลยุทธ์ปั่นราคามักดำเนินการในสี่ขั้นตอน ได้แก่ ‘ออกเหรียญล่วงหน้า’, ‘ทำการตลาดผ่านโซเชียลมีเดียอย่างหนัก’, ‘ทุ่มซื้อเพื่อผลักราคาขึ้น’ และ ‘ขายทิ้ง’ เมื่อราคาถึงจุดสูงสุด ในทุกครั้งที่ขบวนการเหล่านี้จบลง กลุ่มผู้อยู่เบื้องหลังก็จะหอบกำไรจากไป ทิ้งนักลงทุนรายย่อยไว้กับ ‘เหรียญที่แทบไร้มูลค่า’ จนความหวังในการฟื้นตัวแทบไม่มี

สำหรับนักลงทุนที่มองหาความมั่นคงในตลาดคริปโต ควรจดจำคำแนะนำสำคัญคือ ‘ตั้งข้อสงสัยต่อข้อเสนอที่เข้ามาโดยไม่คาดคิด’, ‘ระวังโฆษณาจากโซเชียลมีเดีย’ และที่สำคัญที่สุด ‘อย่าโลภกับคำว่า “กำไรระยะสั้นสูง”’ เว็บ3 อาจมีความตื่นเต้นและโอกาส แต่ก็ยังเต็มไปด้วย ‘ตลาดที่ยังไม่เติบโตเต็มที่’ และ ‘อาชญากรรม’ ที่รอจังหวะช่วงชิงโอกาสจากนักลงทุนที่ไม่ระวังตัว