ตลาดฟิวเจอร์สไร้กำหนดอายุของบิตคอยน์(BTC) มีรูปแบบที่น่าสนใจ เมื่อพบว่าจำนวนคำสั่งซื้อขาย มูลค่าการเทรด และความผันผวนของราคา ต่างพุ่งขึ้นพร้อมกันใน 10 วินาทีแรกของทุกช่วงเวลา 15 นาที
ชาน คิม(Chan Kim) นักวิจัยจากสำนักงานพัฒนาสังคมสารสนเทศแห่งชาติเกาหลี (NIA) และปีเตอร์ ไรน์ฮาร์ด แฮนเซน(Peter Reinhard Hansen) ศาสตราจารย์จากมหาวิทยาลัยนอร์ทแคโรไลนา เปิดเผยผลการศึกษานี้ในรายงานพรีปรินท์ที่เผยแพร่บน arXiv เมื่อเดือนกรกฎาคมที่ผ่านมา โดยวิเคราะห์ข้อมูลฟิวเจอร์สไร้กำหนดอายุคู่ USDT จำนวน 6 เหรียญบนไบแนนซ์(Binance) ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2021 ถึง 31 ตุลาคม 2024 ครอบคลุมบิตคอยน์(BTC) อีเธอเรียม(ETH) ริปเปิล(XRP) โซลานา(SOL) โดชคอยน์(DOGE) และคาร์ดาโน(ADA)
งานวิจัยเปรียบเทียบ 10 วินาทีแรกของแต่ละช่วงเวลา 0 นาที 15 นาที 30 นาที และ 45 นาที กับช่วงเวลาปกติ ผลปรากฏว่าในช่วง 10 วินาทีดังกล่าว จำนวนคำสั่งซื้อขายเฉลี่ยของทั้ง 6 เหรียญ 'สูงกว่า' ปกติราว 26% มูลค่าการเทรดเป็นดอลลาร์สูงกว่า 32% และผลตอบแทนสัมบูรณ์ (absolute return) สูงกว่าถึง 26% เช่นกัน
เฉพาะบิตคอยน์(BTC) มีปริมาณคำสั่งซื้อขายเฉลี่ยต่อวันอยู่ที่ 1.54 ล้านรายการ และมูลค่าการเทรดเฉลี่ยต่อวันสูงถึง 14,579 ล้านดอลลาร์ (ประมาณ 1.97 หมื่นล้านวอน) ตัวเลขนี้สะท้อนว่าแม้ตลาดคริปโตจะเปิดทำการตลอด 24 ชั่วโมง แต่การเทรดก็ไม่ได้กระจายตัวอย่างสม่ำเสมอในทุกช่วงเวลา
ประเด็นสำคัญคือ แม้ตลาดนี้จะไม่มีเวลาเปิด-ปิดตลาดแบบตลาดหุ้นทั่วไป แต่ก็ยังเกิด 'เส้นแบ่งเวลา' ขึ้นโดยปริยาย ทีมวิจัยตีความว่า จุดที่แท่งเทียน 1 นาที 5 นาที และ 15 นาทีสิ้นสุดและเริ่มต้นใหม่ เป็นช่วงที่การอัปเดตกราฟ การคำนวณอินดิเคเตอร์ทางเทคนิคใหม่ และการจัดวางคำสั่งอัตโนมัติเกิดขึ้นพร้อมกัน ทำให้การเทรดถูก 'ประสาน' ให้ตรงกับเวลาที่แน่นอน
ฟิวเจอร์สไร้กำหนดอายุ (Perpetual Futures) คือสัญญาซื้อขายล่วงหน้าที่ไม่มีวันหมดอายุ ใช้กลไกอัตราเงินทุน (funding rate) ระหว่างฝั่ง Long และ Short เพื่อลดส่วนต่างระหว่างราคาสปอตกับราคาฟิวเจอร์ส
ปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นในช่วงเส้นแบ่ง 15 นาทีนี้ ใกล้เคียงกับสิ่งที่เรียกว่า 'โครงสร้างจุลภาคของตลาด' (market microstructure) ที่เกิดจากรอบเวลากราฟผสานกับระบบเทรดอัตโนมัติ เพราะแอปพลิเคชันเทรดและอัลกอริทึมส่วนใหญ่มักคำนวณราคาและอินดิเคเตอร์ใหม่ตามรอบแท่งเทียนที่กำหนดไว้ล่วงหน้า ทำให้การส่งคำสั่งและการยกเลิกคำสั่งกระจุกตัวในเวลาเดียวกันได้
งานวิจัยยังชี้สัญญาณทางอ้อมที่บ่งบอกถึงการมีส่วนร่วมของอัลกอริทึม โดยพิจารณาสัดส่วนคำสั่งที่มีขนาดลงท้ายด้วยเลขกลม พบว่าสำหรับบิตคอยน์(BTC) สัดส่วนคำสั่งที่ลงท้ายด้วยเลข 0 ตั้งแต่ 2 หลักขึ้นไป ลดลง 0.04 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานในช่วงเส้นแบ่งนาทีทั่วไป และลดลงถึง 0.20 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานในช่วงเส้นแบ่งชั่วโมงเต็ม
ทีมวิจัยมองว่า การลดลงของคำสั่งเลขกลมสอดคล้องกับการมีส่วนร่วมของอัลกอริทึมที่ชัดเจนขึ้น เนื่องจากคำสั่งที่มนุษย์ป้อนเองมักมีแนวโน้มทางจิตวิทยาที่จะกระจุกตัวอยู่ที่ตัวเลขกลม ในขณะที่คำสั่งจากระบบอัตโนมัติสามารถแบ่งจำนวนให้ละเอียดและจัดวางในรูปแบบที่ไม่เป็นแบบแผนได้มากกว่า
อย่างไรก็ตาม ผลลัพธ์นี้ไม่ใช่หลักฐานที่ระบุตัวผู้ส่งคำสั่งได้โดยตรง งานวิจัยระบุว่า คำสั่งขนาดใหญ่จากสถาบัน การบังคับปิดสถานะ (liquidation) และการเก็งกำไรที่เกี่ยวข้องกับอัตราเงินทุน ก็สามารถลดสัดส่วนคำสั่งเลขกลมได้เช่นกัน และข้อมูลการเทรดแบบรวม (aggregated) เพียงอย่างเดียวไม่สามารถแยกแยะที่มาได้อย่างสมบูรณ์
ความสามารถในการคาดการณ์ทิศทางราคาจากปรากฏการณ์นี้อยู่ในระดับจำกัด ผลการทดสอบนอกกลุ่มตัวอย่าง (out-of-sample) พบว่า ความแม่นยำเฉลี่ยในการคาดการณ์ทิศทางราคาช่วง 10 วินาทีแรกของเส้นแบ่ง 15 นาที อยู่ที่ 57.12% ค่า AUC เฉลี่ยอยู่ที่ 0.6011 และค่า R² เฉลี่ยอยู่ที่ 3.367%
ตัวเลขด้านผลกำไรยิ่งต่ำกว่านั้น โดยผลตอบแทนรวมเฉลี่ยที่สามารถคาดการณ์ได้อยู่ที่ประมาณ 0.5 เบสิสพอยต์ (bp) ต่อการเกิดเส้นแบ่งหนึ่งครั้ง ซึ่งน้อยกว่าค่าธรรมเนียม Taker มาตรฐานของไบแนนซ์ที่ 5bp และค่าธรรมเนียม Maker ที่ 2bp สะท้อนว่ารูปแบบที่เกิดซ้ำนี้ไม่ได้แปลว่าจะนำไปใช้เป็นกลยุทธ์การเทรดที่ทำกำไรได้จริงในทางปฏิบัติ
ด้วยเหตุนี้ ทีมวิจัยจึงมองว่าสัญญาณนี้เหมาะกับการนำไปใช้ปรับความเข้มข้นของการส่งคำสั่ง การหน่วงเวลาการส่งคำสั่ง การยกเลิกราคาเสนอซื้อขาย หรือการตัดสินใจด้านสภาพคล่อง มากกว่าการใช้เดิมพันทิศทางราคาโดยตรง เนื่องจากในช่วงเวลาสั้นๆ ที่การเทรดกระจุกตัว โอกาสในการจับคู่คำสั่งสำเร็จ ค่าสลิปเพจ (slippage) และช่องว่างของราคาเสนอซื้อขาย อาจเปลี่ยนแปลงไปพร้อมกัน
การวิเคราะห์ครั้งนี้อ้างอิงจากข้อมูลการเทรดแบบรวมของไบแนนซ์ ไม่มีข้อมูลบัญชีคำสั่งซื้อขายจริง (order book) หรือข้อมูลระบุตัวตนบัญชี จึงไม่สามารถแยกได้ว่าผู้สร้างสภาพคล่อง (market maker) ระบบบังคับปิดสถานะ อัลกอริทึมของสถาบัน หรือนักเทรดรายย่อย เป็นต้นเหตุหลักของการกระจุกตัวของการเทรดในกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งโดยเฉพาะ
งานวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่า ช่วงเวลา 15 นาที ไม่ได้เป็นเพียงหน่วยออกแบบผลิตภัณฑ์ทั่วไปเท่านั้น แต่ยังทำหน้าที่เป็นหน่วยเวลาที่มีนัยสำคัญในโครงสร้างการจับคู่คำสั่งของตลาดฟิวเจอร์สคริปโตจริงด้วย
ทีมวิจัยระบุว่าผลลัพธ์นี้เป็นหลักฐานเชิงวินิจฉัยที่สอดคล้องกับการมีส่วนร่วมของอัลกอริทึมเป็นระยะ ๆ โดยงานวิจัยนี้ยังอยู่ในขั้นตอนพรีปรินท์ (preprint) ที่ยังไม่ผ่านการตรวจสอบโดยผู้ทรงคุณวุฒิ (peer review) จึงยังเร็วเกินไปที่จะสรุปว่าความสามารถในการทำกำไรจริงจะมากกว่าค่าธรรมเนียมและต้นทุนการเทรด
ความคิดเห็น 0