แอฟริกาชูระบบชำระเงินข้ามพรมแดน หนุนการค้าและการเข้าถึงบริการทางการเงิน

ระบบชำระเงินข้ามพรมแดนที่รวดเร็วและมีต้นทุนต่ำถูกเสนอให้เป็นโครงสร้างพื้นฐานเพื่อสนับสนุนการค้าและการเข้าถึงบริการทางการเงินในแอฟริกา

พริสซิลลา มูทูรา ธากูร์(Priscilla Muthoora Thakoor) ผู้ว่าการธนาคารกลางมอริเชียส กล่าวในสุนทรพจน์ที่เผยแพร่โดยธนาคารเพื่อการชำระหนี้ระหว่างประเทศ(BIS) ว่าควรปรับปรุงต้นทุน ความเร็ว และการเข้าถึงของการชำระเงิน สุนทรพจน์ดังกล่าวเป็นคำกล่าวเปิดการประชุมเชิงปฏิบัติการของกลุ่มที่ปรึกษาระดับภูมิภาคแอฟริกาตอนใต้ของทะเลทรายซาฮาราของคณะกรรมการเสถียรภาพทางการเงิน(FSB) ซึ่งจัดขึ้นเมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม 2026 ที่กรุงพอร์ตหลุยส์ ประเทศมอริเชียส

ธากูร์กล่าวถึงการระบาดใหญ่ ความขัดแย้งทางการค้า การปะทะทางทหาร และผลกระทบจากสภาพภูมิอากาศว่าเป็นความเสี่ยงที่เศรษฐกิจแอฟริกากำลังเผชิญ เธอระบุว่า หากการชำระเงินข้ามพรมแดนมีค่าใช้จ่ายสูง ล่าช้า หรือขาดความโปร่งใส ก็อาจเป็นอุปสรรคต่อการค้า การลงทุน การเริ่มธุรกิจ และการใช้บริการทางการเงิน พร้อมเน้นว่าเขตการค้าเสรีทวีปแอฟริกา(AfCFTA) วางกรอบสำหรับการรวมตัวทางเศรษฐกิจในภูมิภาค จึงควรให้ความสำคัญกับการเคลื่อนย้ายเงินควบคู่ไปกับสินค้าและผู้คน

สุนทรพจน์ระบุว่ากระเป๋าเงินบนมือถือ แพลตฟอร์มดิจิทัล และระบบชำระเงินอัตโนมัติอาจช่วยลดต้นทุน เพิ่มความเร็วในการดำเนินการ และขยายการเข้าถึงบริการทางการเงิน สมาคมผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ระบบ GSM(GSMA) ประเมินในรายงานปี 2024 ว่า ในปี 2023 มีบัญชีโมบายมันนีที่ลงทะเบียนไว้ราว 835 ล้านบัญชีในแอฟริกาตอนใต้ของทะเลทรายซาฮารา ส่วนรายงานปี 2025 ของ GSMA ระบุว่าในปี 2024 บัญชีลงทะเบียนมีจำนวนมากกว่า 1 พันล้านบัญชี เนื่องจากตัวเลขทั้งสองอ้างอิงคนละปี จึงไม่สามารถนำมาคำนวณอัตราการเติบโตในช่วงเวลาเดียวกันได้

เป้าหมายในการปรับปรุงการชำระเงินไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะแอฟริกา เป้าหมายระดับโลกของกลุ่ม G20 ที่เผยแพร่โดย FSB กำหนดให้ภายในสิ้นปี 2027 ผู้รับเงินในธุรกรรมชำระเงินข้ามพรมแดนรายย่อย 75% สามารถใช้เงินได้ภายในหนึ่งชั่วโมงหลังเริ่มทำรายการ นอกจากนี้ยังมีเป้าหมายลดต้นทุนเฉลี่ยทั่วโลกของการชำระเงินรายย่อยให้เหลือไม่เกิน 1% โดยการโอนเงินมีเป้าหมายด้านต้นทุนแยกต่างหาก

การเชื่อมต่อระบบชำระเงินด้วยเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียวยังไม่เพียงพอ FSB ชี้ว่า ความแตกต่างด้านกฎระเบียบข้อมูล ตลอดจนการกำกับดูแลและการควบคุมบริการชำระเงิน อาจทำให้การลดต้นทุน เพิ่มความเร็วและความโปร่งใส รวมถึงขยายการเข้าถึงทำได้ยากขึ้น สุนทรพจน์ครั้งนี้กล่าวถึงโครงสร้างพื้นฐานการชำระเงินข้ามพรมแดนและการเข้าถึงบริการทางการเงิน โดยไม่ได้เสนอให้ใช้คริปโทเคอร์เรนซีหรือบล็อกเชน