นักวิจัย ECB ใช้ Reddit 14 ชุมชนวัดความเชื่อมั่นนักลงทุน รวมวิเคราะห์ Bitcoin

นักวิจัยจากธนาคารกลางยุโรป (European Central Bank, ECB) ใช้ AI วิเคราะห์โพสต์บน Reddit เพื่อจัดทำดัชนีความเชื่อมั่นนักลงทุนรายย่อย R-RISI ซึ่งรวมบทสนทนาเกี่ยวกับบิตคอยน์ (Bitcoin, BTC) ไว้ด้วย อย่างไรก็ดี ความเชื่อมโยงระหว่างดัชนีกับราคาไม่ได้หมายความว่าดัชนีใช้ทำนายราคาได้

เมื่อวันที่ 12 นักวิจัยนำเสนอดัชนีผ่านบล็อกของ ECB ส่วนรายละเอียดการออกแบบและการวิเคราะห์เชิงประจักษ์อยู่ในเอกสารวิจัยฉบับที่ 3276 ซึ่งเผยแพร่เมื่อเดือนสิงหาคม 2026

เอกสารวิจัยวิเคราะห์โพสต์ตั้งแต่ปี 2015 ถึงเดือนเมษายน 2026 ขณะที่กราฟในบล็อกมีข้อมูลถึงวันที่ 31 ตุลาคม 2026 จึงไม่ควรมองข้อมูลสองช่วงนี้เป็นกลุ่มตัวอย่างเดียวกัน

นักวิจัยใช้ ChatGPT 5.1 จัดประเภทหัวข้อและเนื้อหาโพสต์ โดยพิจารณาคำสแลงและคำย่อที่ใช้ในการสนทนาออนไลน์ตามบริบท

การจัดประเภทครอบคลุมความเชื่อมั่นเชิงบวก เชิงลบ และเป็นกลาง หัวข้อที่พูดคุย ตลอดจนสินทรัพย์ที่ถูกกล่าวถึง นักวิจัยยังใช้ข้อมูลนี้ศึกษาความเคลื่อนไหวของความเชื่อมั่นแยกตามหัวข้อและสินทรัพย์

โพสต์แต่ละรายการไม่ได้รับน้ำหนักเท่ากัน นักวิจัยนำคะแนนบน Reddit และจำนวนความคิดเห็นมาคำนวณด้วยวิธีลอการิทึม เพื่อให้น้ำหนักโพสต์ที่ได้รับความสนใจมากกว่า

ผลรวมถ่วงน้ำหนักของโพสต์เชิงบวกและเชิงลบถูกปรับมาตรฐานโดยใช้ค่าเฉลี่ยและความผันผวนในช่วง 365 วันก่อนหน้า จากนั้นคำนวณ R-RISI จากผลต่างระหว่างค่าทั้งสอง

ดังนั้น ค่า R-RISI ที่เป็นบวกไม่ได้หมายความว่าโพสต์เชิงบวกมีสัดส่วนเกินครึ่งหนึ่งของโพสต์ทั้งหมด และดัชนีนี้ก็ไม่ได้แสดงสถานะการถือครองจริงหรือประวัติการซื้อขายของนักลงทุนทั้งหมด

ดัชนีย่อยด้านความเชื่อมั่นเกี่ยวกับบิตคอยน์สร้างจากโพสต์ในชุมชนย่อยบน Reddit 14 แห่งที่เกี่ยวข้องกับการเงิน การลงทุน และคริปโต นักวิจัยคัดโพสต์เกี่ยวกับบิตคอยน์มาศึกษาและเปรียบเทียบกับความเคลื่อนไหวของราคา

บล็อกของ ECB แสดงช่วงที่ความเชื่อมั่นกับราคามักเคลื่อนไหวไปในทิศทางเดียวกัน อย่างไรก็ตาม ดัชนีบิตคอยน์มีช่วงที่เคลื่อนไหวสวนทางกับราคาบ่อยกว่าดัชนีหุ้นที่เกี่ยวข้องกับ AI และยังผันผวนมากกว่า

นักวิจัยพบความสัมพันธ์เชิงสถิติระหว่างการเปลี่ยนแปลงของ R-RISI กับผลตอบแทนตลาดในวันถัดไป โดยความสัมพันธ์ระหว่างการเปลี่ยนแปลงของดัชนีกับผลตอบแทน S&P500 ในวันถัดไปชัดเจนขึ้นเป็นพิเศษในช่วงที่ตลาดปรับตัวลง

ความสัมพันธ์ดังกล่าวไม่ได้เป็นหลักฐานว่าความเชื่อมั่นบนโลกออนไลน์ทำให้ราคาตลาดเคลื่อนไหว และผลการศึกษาก็ไม่อาจนำไปตีความเป็นการคาดการณ์ราคาบิตคอยน์ได้

ในรายงานเสถียรภาพทางการเงินเมื่อเดือนพฤศจิกายน 2025 ECB เคยแนะนำดัชนีความเชื่อมั่นจาก Reddit รุ่นก่อน งานวิจัยครั้งนั้นใช้ GPT-4o จัดประเภทโพสต์ราว 1.8 ล้านรายการใน r/wallstreetbets ส่วนรายงานประเมินว่าอิทธิพลของนักลงทุนรายย่อยที่เก็งกำไรต่อตลาดในเขตยูโรมีจำกัด

R-RISI ขยายขอบเขตการวิเคราะห์ให้ครอบคลุมหัวข้อและสินทรัพย์ต่าง ๆ เพื่อศึกษาความเชื่อมั่นแยกเป็นรายด้าน เอกสารวิจัยระบุด้วยว่าข้อมูลลักษณะนี้อัปเดตได้บ่อยกว่าผลสำรวจแบบเดิม

อย่างไรก็ดี ผู้ตอบแบบสำรวจกับสมาชิกชุมชนออนไลน์ที่ได้รับเลือกมาศึกษาไม่ใช่กลุ่มประชากรเดียวกัน ผลการศึกษาเป็นความเห็นของผู้เขียน และ ECB ยังไม่ได้ประกาศนำ R-RISI มาใช้เป็นระบบติดตามตลาดอย่างเป็นทางการ